Gdzie jest czujnik temperatury w BMW E90? Diagnostyka i wymiana

Właściciele BMW E90 często zmagają się z różnymi usterkami, a jedną z nich bywa awaria czujnika temperatury płynu chłodzącego. Ten artykuł to kompleksowy przewodnik, który pomoże Ci zlokalizować ten element w Twoim samochodzie, zrozumieć objawy jego uszkodzenia, a także przeprowadzić podstawową diagnostykę i samodzielną wymianę.

Czujnik temperatury płynu chłodzącego to niewielki, ale niezwykle ważny element w układzie sterowania silnikiem BMW E90. Jego głównym zadaniem jest monitorowanie temperatury płynu chłodniczego i przesyłanie tych danych do jednostki sterującej silnika (ECU). Na podstawie tych informacji ECU precyzyjnie dostosowuje skład mieszanki paliwowo-powietrznej, moment zapłonu, a także steruje pracą wentylatora chłodnicy. Prawidłowe działanie czujnika jest fundamentalne dla optymalnej wydajności silnika, niskiego zużycia paliwa i redukcji emisji spalin. Awaria tego komponentu może prowadzić do poważnych zakłóceń w pracy silnika, a nawet do jego przegrzania.

W przeciwieństwie do wielu innych samochodów, BMW E90 nie posiada standardowego wskaźnika temperatury płynu chłodzącego na desce rozdzielczej. To często zaskakuje nowych właścicieli. Zamiast tego, system informuje o problemach poprzez kontrolki ostrzegawcze (np. niebieska kontrolka zimnego silnika, czerwona kontrolka przegrzania) lub komunikaty na wyświetlaczu. Aby sprawdzić dokładne odczyty temperatury, należy skorzystać z tzw. ukrytego menu serwisowego, do którego dostęp pokażę w dalszej części artykułu. To właśnie tam można zaobserwować, czy czujnik działa poprawnie i czy temperatura silnika mieści się w normie.

Gdzie szukać czujnika temperatury płynu chłodzącego w BMW E90?

Lokalizacja czujnika temperatury płynu chłodzącego w BMW E90 może się nieco różnić w zależności od konkretnej jednostki napędowej. W silnikach benzynowych, takich jak popularne N43 i N46 (np. w modelach 318i, 320i), czujnik jest zazwyczaj wkręcony w przednią część głowicy cylindrów. Często znajduje się on w bezpośrednim sąsiedztwie termostatu lub przy króćcu wyjściowym płynu chłodzącego z głowicy. Dostęp do niego jest zazwyczaj stosunkowo dobry, choć może wymagać demontażu niektórych osłon.

W 4-cylindrowych silnikach diesla, takich jak M47 i N47 (montowanych w modelach 318d, 320d), czujnik temperatury płynu chłodzącego również zlokalizowany jest w przedniej części głowicy silnika. Moje doświadczenie pokazuje, że w tych jednostkach dostęp do czujnika jest zazwyczaj dość wygodny od góry, po wcześniejszym zdjęciu plastikowej osłony silnika. Warto zwrócić uwagę na przewody elektryczne prowadzące do czujnika, aby upewnić się, że to właściwy element.

Jeśli chodzi o 6-cylindrowe silniki diesla, takie jak M57 i N57 (np. w modelach 325d, 330d), umiejscowienie czujnika jest analogiczne do innych diesli. Znajduje się on również w głowicy silnika, często w bliskim sąsiedztwie termostatu. W tych mocniejszych jednostkach przestrzeń pod maską jest nieco bardziej ograniczona, co może nieznacznie utrudnić dostęp, ale zasada lokalizacji pozostaje ta sama.

Objawy uszkodzonego czujnika temperatury silnika

Uszkodzony czujnik temperatury płynu chłodzącego może generować szereg problemów, które bezpośrednio wpływają na komfort i bezpieczeństwo jazdy. Jednym z najczęstszych objawów są trudności z uruchomieniem silnika, zarówno na zimno, jak i na ciepło. Dzieje się tak, ponieważ ECU otrzymuje błędne dane o temperaturze, co prowadzi do niewłaściwego dozowania paliwa. Silnik może również pracować niestabilnie na biegu jałowym często obserwuje się falowanie obrotów, szarpanie, a nawet gaśnięcie. To wszystko jest efektem błędnej mieszanki paliwowej, która nie jest optymalna dla rzeczywistej temperatury pracy silnika.

Kolejnym, często zauważalnym objawem jest zwiększone zużycie paliwa. Jeśli czujnik błędnie sygnalizuje, że silnik jest stale zimny, jednostka sterująca będzie niepotrzebnie wzbogacać mieszankę paliwową, tak jakby silnik dopiero się rozgrzewał. Skutkuje to nie tylko wyższymi rachunkami na stacji benzynowej, ale także większą emisją szkodliwych substancji do atmosfery. W dłuższej perspektywie może to również prowadzić do szybszego zużycia katalizatora.

Nieprawidłowa praca wentylatora chłodnicy to kolejny sygnał, że czujnik temperatury może być uszkodzony. Wentylator, który jest sterowany przez ECU na podstawie odczytów temperatury, może zachowywać się w sposób nieprzewidywalny. Może włączać się bez wyraźnej potrzeby, nawet gdy silnik jest zimny, lub co gorsza, nie włączać się wcale, gdy temperatura silnika osiągnie krytyczny poziom. To ostatnie jest szczególnie niebezpieczne, ponieważ może doprowadzić do przegrzania silnika i poważnych uszkodzeń.

Większość usterek czujnika temperatury płynu chłodzącego zostanie zasygnalizowana przez zapalenie się kontrolki "Check Engine" na desce rozdzielczej. To uniwersalny sygnał, że coś jest nie tak z układem sterowania silnikiem. W takiej sytuacji diagnostyka komputerowa jest absolutnie kluczowa. Podłączenie samochodu do odpowiedniego interfejsu diagnostycznego zazwyczaj natychmiast wskaże konkretny kod błędu, który precyzyjnie określi problem z czujnikiem temperatury płynu chłodzącego, potwierdzając jego awarię.

Diagnostyka czujnika temperatury w BMW E90

Jak już wspomniałem, w BMW E90 nie ma tradycyjnego wskaźnika temperatury na desce. Aby sprawdzić odczyty, musisz skorzystać z ukrytego menu serwisowego. Oto jak to zrobić krok po kroku:

1. Włącz zapłon: Włóż kluczyk i wciśnij przycisk START/STOP bez wciskania hamulca (silnik nie powinien się uruchomić).
2. Przejdź do menu serwisowego: Naciśnij i przytrzymaj przycisk zerowania licznika kilometrów (ten na zestawie wskaźników) przez około 10-15 sekund, aż na wyświetlaczu pojawi się menu serwisowe (np. "01.00 FGSTNR").
3. Odblokuj menu: Przechodź przez kolejne pozycje menu, naciskając krótko przycisk zerowania licznika, aż dojdziesz do pozycji "19.00 LOCK ON". W tym momencie musisz wprowadzić sumę ostatnich pięciu cyfr numeru VIN Twojego samochodu. Aby to zrobić, wciskaj krótko przycisk, aż wyświetli się odpowiednia cyfra, a następnie przytrzymaj go, aby ją zatwierdzić i przejść do następnej. Po wprowadzeniu sumy, menu zostanie odblokowane.
4. Znajdź odczyt temperatury: Po odblokowaniu, ponownie naciskaj krótko przycisk zerowania licznika, aż dojdziesz do pozycji "07.00 KTMP-MOM". To jest aktualna temperatura płynu chłodzącego, wyświetlana w stopniach Celsjusza.
5. Analiza odczytów: Obserwuj temperaturę podczas rozgrzewania silnika. Powinna ona stopniowo rosnąć, a następnie ustabilizować się w okolicach 90-105°C (w zależności od silnika i warunków). Niepokojące są odczyty stałe, bardzo niskie lub bardzo wysokie, które nie zmieniają się mimo pracy silnika. Często spotykany błąd to stała wartość -40°C, która bywa mylona z czujnikiem temperatury spalin, ale może również wskazywać na problem z czujnikiem płynu chłodzącego.

Oprócz diagnostyki komputerowej i ukrytego menu, możesz również przeprowadzić prosty test rezystancji czujnika za pomocą multimetru. Pamiętaj, aby robić to na zimnym silniku i odłączonym czujniku:

1. Zlokalizuj czujnik temperatury płynu chłodzącego i odłącz od niego złącze elektryczne.
2. Ustaw multimetr na pomiar rezystancji (omy, zazwyczaj zakres 2kΩ lub 20kΩ).
3. Podłącz sondy multimetru do dwóch pinów czujnika.
4. Odczytaj wartość rezystancji na multimetrze.
5. Rozgrzej silnik (lub podgrzej czujnik w gorącej wodzie, jeśli jest wyjęty) i obserwuj, jak zmienia się rezystancja.
6. Wartość oporu powinna maleć w miarę wzrostu temperatury. Na przykład, przy temperaturze pokojowej (ok. 20°C) może wynosić kilka tysięcy omów, natomiast przy temperaturze roboczej silnika (ok. 90°C) powinna spaść do około 200-300 omów. Jeśli odczyty są stałe, nieskończone (przerwa w obwodzie) lub zerowe (zwarcie), czujnik jest uszkodzony.

Wymiana czujnika temperatury płynu chłodzącego

Wymiana czujnika temperatury płynu chłodzącego w BMW E90 jest czynnością, którą wielu właścicieli decyduje się wykonać samodzielnie. Nie jest to skomplikowane, ale wymaga odpowiedniego przygotowania i ostrożności. Zanim przystąpisz do pracy, upewnij się, że masz pod ręką niezbędne narzędzia i przygotowane stanowisko:

• Klucze: Zazwyczaj potrzebny będzie klucz nasadowy lub płaski o odpowiednim rozmiarze (często 17mm lub 19mm), ewentualnie klucz do świec.
• Pojemnik na płyn chłodniczy: Do zebrania niewielkiej ilości płynu, która wycieknie podczas wymiany.
• Szczypce: Do odpięcia opasek zaciskowych węży (jeśli to konieczne).
• Śrubokręty: Do demontażu osłon.
• Nowy czujnik: Upewnij się, że masz odpowiedni czujnik do Twojego modelu silnika.
• Płyn chłodniczy: Do uzupełnienia ewentualnych ubytków.
• Ręczniki papierowe/szmatki: Do wytarcia rozlanego płynu.
• Okulary ochronne i rękawice: Dla własnego bezpieczeństwa.
• Najważniejsze: Upewnij się, że silnik jest całkowicie zimny. Praca na gorącym silniku grozi poważnymi poparzeniami!

Gdy masz już wszystko przygotowane, możesz przystąpić do wymiany. Pamiętaj, aby postępować ostrożnie i dokładnie:

1. Zlokalizuj czujnik: Zgodnie z opisami dla Twojego typu silnika (benzyna/diesel, 4/6 cylindrów). Może być konieczne zdjęcie plastikowych osłon silnika.
2. Podstaw pojemnik: Umieść pojemnik pod czujnikiem, aby zebrać płyn chłodniczy, który wycieknie.
3. Odłącz złącze elektryczne: Ostrożnie odepnij wtyczkę elektryczną od czujnika. Zazwyczaj ma ona zatrzask, który należy nacisnąć lub przesunąć.
4. Wykręć stary czujnik: Używając odpowiedniego klucza, odkręć stary czujnik. Pamiętaj, że płyn chłodniczy zacznie wyciekać. Działaj sprawnie, aby zminimalizować jego utratę.
5. Wyczyść gniazdo: Przed montażem nowego czujnika, upewnij się, że gniazdo w głowicy jest czyste i wolne od resztek starej uszczelki.
6. Wkręć nowy czujnik: Delikatnie wkręć nowy czujnik ręcznie, a następnie dokręć go kluczem z odpowiednim momentem obrotowym (nie dokręcaj zbyt mocno, aby nie uszkodzić gwintu ani czujnika). Zazwyczaj czujniki mają uszczelkę oringową, która zapewni szczelność.
7. Podłącz złącze elektryczne: Podłącz wtyczkę elektryczną do nowego czujnika, upewniając się, że zatrzask wskoczył na swoje miejsce.
8. Uzupełnij płyn chłodniczy: Sprawdź poziom płynu chłodniczego w zbiorniczku wyrównawczym i uzupełnij go do odpowiedniego poziomu.
9. Odpowietrz układ: To bardzo ważny krok! Uruchom silnik, ustaw ogrzewanie na maksymalną temperaturę i najniższą prędkość wentylatora. Odkręć korek zbiorniczka wyrównawczego i obserwuj, czy wydostają się pęcherzyki powietrza. W niektórych modelach BMW proces odpowietrzania jest automatyczny lub wymaga użycia specjalnej procedury (np. wciśnięcia pedału gazu na 10 sekund przy włączonym zapłonie, ale wyłączonym silniku). Sprawdź instrukcję serwisową dla Twojego modelu.
10. Sprawdź szczelność: Po odpowietrzeniu i rozgrzaniu silnika, dokładnie sprawdź, czy w miejscu montażu czujnika nie ma żadnych wycieków.

Podczas samodzielnej wymiany czujnika łatwo o popełnienie kilku błędów, które mogą skutkować dalszymi problemami. Moje doświadczenie podpowiada, aby unikać następujących pułapek:

• Praca na gorącym silniku: To najczęstszy i najbardziej niebezpieczny błąd. Gorący płyn chłodniczy może spowodować poważne poparzenia, a ciśnienie w układzie może być wysokie.
• Niewłaściwe uszczelnienie: Niedokręcenie czujnika lub uszkodzenie uszczelki może prowadzić do wycieków płynu chłodniczego. Zbyt mocne dokręcenie z kolei może uszkodzić gwint w głowicy.
• Brak odpowietrzenia układu: Pozostawienie powietrza w układzie chłodzenia może prowadzić do przegrzewania się silnika, ponieważ płyn nie będzie krążył prawidłowo.
• Uszkodzenie przewodów lub wtyczki: Należy obchodzić się z nimi ostrożnie, ponieważ są delikatne i ich uszkodzenie może wymagać dalszych napraw.
• Zanieczyszczenie układu: Upewnij się, że do układu chłodzenia nie dostaną się żadne zanieczyszczenia podczas wymiany.

Przeczytaj również: Audi A5: Jaki silnik wybrać? Ekspert radzi, by uniknąć pułapek!

Koszty i polecani producenci zamienników

Decydując się na wymianę czujnika temperatury, stajemy przed wyborem między oryginalną częścią (OE) a zamiennikiem. Oryginalne części BMW gwarantują najwyższą jakość i idealne dopasowanie, ale ich cena jest zazwyczaj wyższa. Na polskim rynku koszt czujnika OE to często około 100-150 zł. Dobrej jakości zamienniki oferują jednak bardzo korzystny stosunek ceny do jakości, a ich koszt waha się zazwyczaj od kilkudziesięciu do około 100-120 zł. Moim zdaniem, w przypadku tak prostego elementu jak czujnik temperatury, dobry zamiennik renomowanego producenta jest w zupełności wystarczający i nie ma potrzeby przepłacać za oryginał, chyba że zależy nam na 100% zgodności z fabryczną specyfikacją.

Wybierając zamiennik, warto postawić na sprawdzonych producentów, którzy cieszą się dobrą opinią na rynku części samochodowych. Oto kilku, których mogę śmiało polecić:

• Bosch: Niemiecka firma, jeden z największych dostawców części samochodowych na świecie, gwarantuje wysoką jakość.
• Febi Bilstein: Kolejny niemiecki producent oferujący szeroki asortyment części zamiennych o dobrej jakości.
• Vemo: Marka znana z oferowania solidnych zamienników, szczególnie w zakresie elektroniki i czujników.
• Hella: Specjalista w dziedzinie oświetlenia i elektroniki samochodowej, ich czujniki również są godne polecenia.

Przy zakupie zawsze warto podać sprzedawcy numer VIN samochodu, aby mieć pewność, że otrzymamy odpowiednią część. Można również zapytać o konkretny numer części OE, na przykład 13621433076, który jest popularnym numerem dla czujników w modelach E90.